Dossier: Diversiteit

Wat is diversiteit?
De wereld kent een enorme verscheidenheid aan talen, religies, landschappen en samenlevingsvormen. Die diversiteit is er op mondiaal niveau, maar evengoed op nationale of zelfs lokale schaal. Door handel, migratie en culturele uitwisseling is de rijke diversiteit immers ook lokaal te beleven: in het scala van restaurants, producten, muziekstijlen, etnische herkomsten van bewoners en religieuze overtuigingen. Globalisering maakt niet alle plekken of levensstijlen gelijk; er ontstaan eerder steeds nieuwe vormen van diversiteit als gevolg van contact en uitwisseling. Tegelijkertijd zijn er vormen van diversiteit die bedreigd worden, zoals de biodiversiteit van de aarde.

Diversiteit in de wereld, van mondiaal tot lokaal, is niet alleen een gegeven, het is ook een waarde in zichzelf. Diversiteit is verrijkend. De confrontatie met afwijkende waarden, opvattingen, gedragingen, kennistradities of levensstijlen kan aanzetten tot reflectie op het eigen perspectief, tot wederzijds leren, tot vernieuwing.

Voor wereldburgerschap is diversiteit daarom een belangrijk thema. Kennismaking met de fascinerende diversiteit, zowel op mondiale schaal als in de eigen omgeving,  bevordert de belangstelling voor de wereld en draagt bij aan het ontwikkelen van empathie. Het gaat daarbij niet alleen om direct waarneembare diversiteit, zoals verschillen  in talen, bouwstijlen of rituelen, maar ook om diversiteit die minder zichtbaar is: de verschillende perspectieven op de wereld en op zingeving. Wij geloven dat het goed is  dat jongeren zich bewust worden van de rijke verscheidenheid in de wereld in alle opzichten en dat zij respect ontwikkelen voor diversiteit. Ook is het van belang dat  jongeren gaan beseffen hoe belangrijk en waardevol diversiteit is in hun eigen leven: hoe andere culturen Nederland hebben beïnvloed, hoezeer we kunnen leren van  ‘andere’ gezichtspunten. 

Diversiteit in het onderwijs
Wereldburgerschap en diversiteit uit zich op allerlei manieren. Er zijn vele manieren en onderwerpen waarmee u in uw lessen invulling kan geven aan diversiteit. U kunt dat bijvoorbeeld doen door de onderstaande onderwerpen centraal te stellen. Deze onderwerpen zijn nadrukkelijk bedoeld als inspiratie en zijn niet voorschrijvend of beoordelend bedoeld.
- Verschillen en overeenkomsten tussen religies en culturen
- Verschillen binnen en tussen landen en gebieden
- Muziek en dans
- Biodiversiteit

Hoe u met deze onderwerpen aan de gang gaat, kan sterk verschillen; er zijn vele benaderingen en werkvormen mogelijk. U kiest de beste benadering afhankelijk van de interesses van uw leerlingen en de leerdoelen die u wilt bereiken. In het algemeen kunnen we stellen dat hoe jonger uw leerlingen zijn, hoe meer u aansluit bij de eigen belevingswereld, ervaring en belangstelling. Hoe ouder de leerlingen zijn, hoe meer u abstracte of ‘ver weg’ spelende onderwerpen centraal kunt stellen. Ook daar geldt echter dat de link naar de belevingswereld van de leerling belangrijk blijft.

Praktijkvoorbeelden

Welkom in mijn wijk
Spelen en samenwerken met leeftijdsgenoten van een andere sociale of etnische afkomst leer je op de basisschool. Dat is even belangrijk als rekenen en schrijven. Alleen dan kunnen kinderen later op een prettige manier leven en werken in een diverse samenleving. 

De organisatie Welkom in mijn Wijk opent een nieuwe wereld waarin kinderen werkelijk met elkaar aan de slag gaan. In een uitwisseling tussen twee verschillende basisscholen wordt in teamverband gewerkt aan boeiende en uitdagende opdrachten. Kinderen wordt de kans geboden om elkaar te leren kennen, samen te spelen en werken.

Kijk voor meer informatie op www.welkominmijnwijk.nl.

Tropenmuseum 
In het Tropenmuseum vindt u de mooiste verhalen en voorwerpen van over de hele wereld. U maakt er een reis door de tijd en de wereld en maakt zo kennis met uiteenlopende culturen en het dagelijks leven van mensen ver weg. Culturen komen tot leven door prachtige kunstwerken, bijzondere gebruiksvoorwerpen, foto’s, muziek en film in de permanente en tijdelijke tentoonstellingen.

Kijk voor meer informatie op www.tropenmuseum.nl

Klik hier om terug te gaan naar alle dossiers.